سرویس اجتماعی اهر وصال؛

عده ای از کارشناسان کشاورزی بر این عقیده هستند که ایجاد و پرورش باغات سیب با حجم و فراوانی گسترده ی موجود در پایاب سد ستارخان اهر غیرکارشناسی و اشتباه بوده است. ولی تصور اینکه سد داریم و آب فراوان است برخی از مسئولین را در سال های گذشته بر آن داشته است تا از سدّ خلیفه ی ستارخان! آب های فراوان بخشش کنند بی خبر از اینکه به قول امروزی ها آب هست امّا کم هست!! در این وضعیت خشکسالی، سرِ همه ما تازه به سنگ خورده و تازه متوجه گشته ایم که ای داد بیداد باید در ارسباران نیز آب را بهینه مصرف می کردیم و اکنون نیز باید صرفه جویی پیشه سازیم و به اینور و آنور و به این صنعت و آن معدن نباید بی محابا و بی حساب و کتاب آب پمپاژ نماییم!

از حاشیه برگردیم بر سر اصل مطلب که همانا باغ های قطره ای ایجاد شده در اطراف و اکناف شهر اهر هست که عده ای از کارشناسان، باغ ها و شهر اهر را باهمدیگر جمع کرده و اصطلاح باغ شهرِ اهر را به وجود آورده اند. مسئولین محترم ادعا می کنند که در سیستم های آبیاری تحت‌فشار، راندمان آب بالای ۹۵ درصد است ولی با یک بازدید میدانی از باغات موجود در پایاب سد ستارخان اهر می توان این ادعا را ردّ نمود.

متاسفانه ضعف شدید نظارت بر نحوه توزیعِ آب در شبکه های تحت فشار موج می زند. از قدیمی بودن دستگاه های پمپاژ آب که بگذریم فرسودگی شبکه، مخصوصا در داخل باغ ها موجب شده است که هدر رفت بالای آب به وجود بیاید. نشت شدید آب به واسطه ایجاد قطره چکان های متعدد و غیر استاندارد و خارج از قانون، توسط برخی از باغداران، مصرف آب را بالا برده است. غرس زیاد درختان میوه، خارج از ردیف های قانونی به وفور دیده می شود. عده ای از باغداران علاوه بر لوله ی اصلی که برای باغشان منشعب شده است یه صورت سرخود لوله های دیگری را نیز به  لوله ی مادر متصل نموده و آب مازاد را به صورت غیر قانونی مصرف می کنند. با این اوصاف می توان ادعا نمود که پِرت شدیدی در این سیستم های تحت فشار به وجود آمده و برخلاف فرمایش مسئولین محترم راندمان حتی به کمتر از شصت درصد کاهش پیدا نموده است. راندمان بالای ۹۵ درصدی فقط از نظر تئوری و در رفرانس های علمی وجود دارد ولی در صحنه ی عمل زمانی محقق خواهد شد که سایر لوازم و پارامترها نیز رعایت شود که البته رعایت نمی گردد.

این مسائل باعث شده است تا فشار آبِ شبکه در بسیاری از نقاط افت شدید پیدا کرده و به اکثر درختانی که از نظر توپولوژی در مناطق کوری قرار گرفته اند آب نرسیده و در مضیقه ی شدید قرار گرفته و در معرض نابودی و خشک شدن قرار بگیرند. این تخلفات، معضلات اجتماعی را دامن زده و باعث ایجاد اختلافات زیاد بین مالکین باغ ها نیز شده است. عدم نظارت کافی بر تعاونی های باغداری که در پایاب سد ستارخان تشکیل شده است و عدم پایش عملکرد آنها، هدر رفت شدید آب از یک طرف و خطر نابودی باغات قطره ای را تشدید نموده است.